Omdat nogal veel mensen zich afvroegen of ik nu eigenlijk ook wel
wat uitspookte in het kader van de studie (waarom toch??), wordt dit een pagina
geheel gewijd aan mijn stage. Dit zal een vrij fotoloze pagina worden vrees
ik...
Ook vrij saai voor mensen die natuurkunde saai vinden.. Ik heb wel geprobeerd
om het in gewone-mensen-taal te verwoorden allemaal. Mensen die graag formules
zien mogen mijn verslag straks bekijken. Nou ja, kijk maar hoe ver je komt met
lezen ;-) Ik wil in ieder geval hierna niks meer horen over 'of ik nog wel tijd
heb voor de studie etc.'
Mijn stagematig verblijf hier is nogal 'turbulent'. Veel ups en
downs in korte tijd. Toen ik hier net kwam was ik aan een project begonnen over
'saturated absorption'. Hierbij creeert men met een laser een staande golf in
een gas van Rubidium atomen. Deze laser doet vanalles met de atomen, en de
atomen doen vanalles met de laser. Het project kwam in feite op het volgende
neer. We schieten er aan een kant een laser in, en kijken wat er aan de andere
kant uitkomt voor verschillende frequenties van de laser. Hoeveel licht blijft
er van de laser over per frequentie? Dit vertelt erg veel over de atomen. Er was
al een boel gedaan hieraan, ik zou nog de laatste beetjes van het model moeten
uitwerken. Daarna zou het publiceerbaar zijn, dus dat zou een mooi resultaat
zijn. Dit project bleek echter wiskundig niet echt uitdagend en het liep ook al
snel behoorlijk vast (na een klein maandje). Er lag een kant-en-klaar model dat
alleen niet voorspelde wat we in de experimenten zagen.
Mijn naam op het artikel! Van het abstract (het stukje tekst
eronder) klopt overigens niet alles meer. Het is een project waar ze al een
tijdje mee bezig zijn, en er is inmiddels veel veranderd (mede dankzij mij dus
:)
Ik had dus maar besloten dat ik een ander project wou doen, als ik nog wou
veranderen van project dan kon ik dit beter zo snel mogelijk doen. Ik had
uiteindelijk een mooi project gevonden in Bose-Einstein condensatie (straks meer
hierover). Mijn begeleider (Rob) van het vorige project was ondertussen in
Nederland, hagelslag halen voor mij. In Australie hebben ze namelijk niks
fatsoenlijks op de boterham te strooien. Toen hij terugkwam was ik dus al
overgestapt. Op de maandag echter dat hij er weer was stond hij in het lab te
ouwehoeren met Christoph (reisgenoot voor Nieuw Zeeland), en ik kwam gezellig ff
mee ouwehoeren. Ergens halverwege het gesprek dat begon over hagelslag en
eindigde met "Batman Begins" (fraaie juxtapositie hiero), had ik nog even de
doorslaggevende suggestie gegeven voor het project waar ik van af gestapt was!!
Het was een suggestie voor de computerberekeningen, ex-begeleider Rob heeft dat
dezelfde middag nog in de computer gepleurd, en warempel, de voorspellingen
klopten!! Hiermee was dit project dus toch nog tot een onverwacht goed einde
gekomen, en met al mijn bijdragen en met name deze laatste project-reddende
suggestie heb ik een plekje op het artikel verdiend als auteur! Nou dat was dus
wel een maximaal rendement, een artikel (moet nog wel e.e.a. aan gebeuren), en
een tweede project in volle gang.
Dit tweede project gaat over Bose-Einstein condensatie. Bose was een Indier, dus
het heeft niks met de gemoedstoestand van Albert te maken en ook niks met de
subwoofer-speakerset fabrikant. Bose-Einstein condensatie is een soort nieuwe
toestand waarin atomen zich kunnen bevinden bij HELE lage temperaturen. Wat er
min of meer gebeurt bij deze temperaturen is dat alle atomen in dezelfde
toestand gaan bevinden, dus ook in dezelfde positie. Er is niet echt meer sprake
van een hoopje losse atomen, maar meer van een soepje waar alles door elkaar
heen zit (aan deze uitleg moet ik overigens nog een beetje schaven voordat het
in mijn verslag terecht komt). Als je dit soepje gaat ronddraaien kunnen er
kolkjes inkomen.
Kolkjes in een Bose-Einstein condensaat. Hoe lichter de kleur,
hoe groter de dichtheid van de atomen. De zwarte spikkels zijn de kolkjes.
Opvallend is dat ze zich in een regelmatig rooster bevinden. Ook interessant is
te weten dat deze plaatjes echte foto's zijn van een condensaat. De afmetingen
zijn ongeveer 1x1 mm. Normaal gesproken zijn manifestaties van de
Quantummechanica vele, vele malen kleiner. Zo klein zelfs, dat je niets meer
kunt zien met gewoon licht. Volgens quantummechanische standaarden is dit een
gigantisch reusachtig ding.
Waarom is dit interessant? Bose-Einstein condensatie, en de kolkjes,
vertellen ons erg veel over de aard van materie. Het is dus heel fundamentele
natuurkunde. Verder kan men hiermee in de toekomst waarschijnlijk zeer precieze
meetinstrumenten maken. Zo ben ik in een laboratorium geweest, waar het
zwaartekrachtsveld van de maan in de meetgegevens terug te zien was!
Ook kunnen de kolkjes hun toepassing hebben in zogenaamde quantum-computers. Dit
zijn computers min of meer oneindig veel sneller kunnen rekenen dan huidige
computers, omdat ze op een totaal andere manier werken.
Wanneer er kolkjes inkomen en wanneer ze weer verdwijnen is wat ik aan het
onderzoeken ben. Veel meer ga ik er eigenlijk niet over vertellen, de mensen
die er echt in geinteresseerd zijn kunnen mijn verslag straks lezen, en de
andere mensen zijn waarschijnlijk allang in slaap gevallen. Het komt er in
ieder geval op neer dat ik op zich wel goede voortgang boek, maar ook regelmatig
tegen de "re- in research aanloop.. zoals Rob het zo mooi
verwoordde toen ik depressief bij de koffie-automaat stond, nadat mijn halve
project als een kaartenhuis in elkaar gezakt was... Maar goed, netto gaat het
uiteindelijk toch nog wel vrij voorspoedig. Het wordt er alleen iedere keer ..
eeh.. "interessanter" op. |